Category Archives: Columns

Geen Commentaar

Volgens Bart de Bladenmaker hebben de sociale media hun langste tijd gehad. Niet alleen op X (voorheen Twitter), maar ook op Facebook en Instagram zoeken mensen naar nieuwe sociale netwerken, omdat ze zich niet meer op hun gemak voelen op sociale media die in handen zijn van een bende doorgedraaide machtswellustelingen met iets te veel geld.

Waar aas is, daar verzamelen zich de gieren, wist Bart uit de Bijbel en realiseerde zich dat zijn bestaan als bladenmaker op sterven na dood was.

Zo schrijft hij zelf in de eerste uitgave van zijn nieuwe blad Geen Commentaar. Hij schrijft verder dat hij al langer het gevoel had dat Facebook een markt was waar iedereen stond te schreeuwen. Nieuwsconsumptie werd een sport van snelle reacties. Niemand las verder dan de koppen, want de echte strijd vond plaats in de commentaren. Geen Commentaar biedt mensen eindelijk weer de kans om een artikel te lezen zonder dat er een boze buurman onder schrijft: „En wat dacht je van 5G?!”

Avocado
Twitter zag hij als een moshpit van woede. En Instagram? „Ach, zelfs daar zat men elkaar te vertellen hoe je een avocado het beste kunt openmaken, terwijl niemand meer wist hoe je gewoon een gesprek voert zonder emoji’s”, aldus De Bladenmaker.

Daarnaast schrijft hij dat je vroeger gewoon door een tijdschrift bladerde, een artikel las en weer verder ging met je dag. Niemand sprong op om te schreeuwen dat de auteur ongelijk had. Niemand stuurde een dreigement omdat een recept een theelepel zout in plaats van een snufje gebruikte.

Iets tastbaars
En zo geschiedde het wonder. Mensen begonnen terug te verlangen naar iets tastbaars. Naar een plek waar je ongestoord kon lezen zonder dat een algoritme je bestookte met ‘gerelateerde artikelen’ over hoe je je tuin moet herinrichten op basis van je zoekgeschiedenis. Ze wilden een blad waarin verhalen stonden die met aandacht waren geschreven, zonder de dreiging van een commentaarsectie waarin iemand ‘fake news‘ zou roepen.

Bart liet enkele proefnummers drukken om te zien hoe mensen in het echte leven zouden reageren. „Bij de bakker legde ik een vers gedrukt exemplaar op de toonbank. De bakkersvrouw bladerde erin en knikte goedkeurend. ‘Geen commentaar? Heerlijk. Kan ik er meteen drie meenemen? Eén voor mezelf en twee voor mijn vrienden die Facebook verlaten hebben omdat ze niet tegen de ophef over windmolens konden’.”

Deze tekst staat ook op metronieuws.nl

De bubbel doorgeprikt

Traditioneel vond op 2 januari in Wenen de Internationale Nonsensologie Conferentie plaats, een bijeenkomst waar grensverleggende (en vaak licht absurde) wetenschappelijke ideeën gedeeld worden. Dit jaar baarde professor Dr. Hugo van der Leegte veel opzien met zijn provocerende stelling dat de bubbel niet bestaat.

Daarmee maakte hij korte metten met uitspraken van bijvoorbeeld het CBS, dat „inwoners van Nederlandse herkomst juist meer in hun eigen bubbel zijn gaan leven”, of therapeuten die waarschuwen voor het gevaar van opgesloten zitten in je eigen bubbel. Voor Van der Leegte is de bubbel niets meer dan een abstractie.

Doorgeprikt

„Een bubbel is slechts een metafoor”, betoogde hij. „En metaforen zijn geen feiten. Mensen denken dat ze in een bubbel zitten, maar gebruiken die gedachte alleen om zichzelf te isoleren van verantwoordelijkheid en echte verbinding.”

Het publiek was muisstil. Een enkeling keek nerveus om zich heen, alsof hun denkbeeldige bubbel plots was doorgeprikt. Van der Leegte ging onverstoord verder: „Je kunt niet in een bubbel leven, want een gedachte creëert geen fysieke grens. Alles wat je denkt, is fluïde. Er zijn geen muren, geen deuren, geen ramen in de bubbel. Dus hoe kun je er dan wonen?”

Sommige aanwezigen lachten nu zachtjes. Van der Leegte lachte ook, stapte van het podium af en richtte zich tot iemand op de eerste rij die hem iets had toegeroepen. „Maar professor, ik voel de bubbel!”, riep de aanwezige nogmaals.
„Onzin!”, riep Van der Leegte met een glimlach. „Dat is gewoon de zachte binnenkant van je ego.”

Niet meetbaar

Hij liep terug naar het podium en vroeg vijf mensen om naar voren te komen. „Goed”, zei hij, „nu vraag ik jullie een bubbel te maken.” De vijf aanwezigen haalden hun schouders op en lachten ongemakkelijk. „Precies”, vervolgde Van der Leegte. „Het kan niet. Het is niet meetbaar. De bubbel bestaat niet.”

Aan het eind van de dag ontving Van der Leegte de prijs voor Most Ridiculous Science, een eer die hij met zichtbaar genoegen in ontvangst nam. Toch inspireerde zijn werk ook nieuwe discussies over hoe mensen grenzen in hun hoofd bouwen. Misschien had hij toch een punt?

Deze tekst staat ook op metronieuws.nl

Wapper de flap, dit lijkt wel The Truman Show

House from The Truman Show film. Foto: Jakesilb14 (https://commons.wikimedia.org/w/index.php?title=User:Jakesilb14&action=edit&redlink=1)

Als ik het kantoor verlaat en in de overdekte fietsenstalling sta, begint het net als vanochtend opeens weer te regenen. Ik haal het regenpak uit mijn rugzak en trek het aan. Vervolgens ga ik op weg naar huis. Onderweg is het donker, fietsers in korte broek en T-shirt racen alsof de duivel ze op de hielen zit en worden zeiknat. Op de stoepen sieren groepen toeristen met paraplu’s het straatbeeld. Het is volop zomer en ruim vijfentwintig graden. Onder mijn regenpak transpireer ik door de inspanning, maar mijn broek en T-shirt worden niet echt nat. Het is drie uur in de middag en erg donker. Straatlantaarns floepen aan. Het begint nu ook te onweren.

Corona neemt ook weer toe, vertelde mijn collega me vanochtend. Op flink wat afdelingen stijgt dan ook het aantal ziekmeldingen. Met die gedachte in dit noodweer denk ik opeens, wapper de flap, dit lijkt wel heel erg op The Truman Show. Zouden de bedenkers van die film door dit soort situaties op het idee zijn gekomen het verhaal voor de film te bedenken? Nog meer regen, hoor ik iemand in een studio zeggen. Een assistent drukt op de knop “Nog meer regen” en ik fiets sneller. En Corona weer activeren, luidt de stem van de regisseur. Een assistent drukt op de knop “Meer Corona”. Nog meer oorlogen, vraagt de assistent. De regisseur ziet dat ik aan de Gaza-oorlog denk en dat er ook beelden van de Russisch-Oekraïense Oorlog op mijn netvlies zijn gebrand. Momenteel voldoende oorlog, roept hij. Ik trap flink door en verheug me erop strak thuis te zijn en een warme kop thee te drinken, hoewel het volop zomer is en een koele frisdrank meer op zijn plaats is.

Een auto toetert, ik fiets door een diepe plas water en denk “Wapper de flap, dit is The Truman Show anno 2024”. Lachend kijk ik naar boven en hoor weer dat stemmetje van de regisseur uit de studio: “Hij heeft het in de gaten en lacht naar ons.” Dan hoor ik de assistent zeggen, “maar hij weet toch niet waar we zijn?”. Daarna is het stil. Verbinding verbroken. Zo kan de fantasie dus met iemand op de loop gaan en ontstaan complottheorieën, denk ik, zwaai in de camera en fiets naar huis.

Deze tekst staat ook op metronieuws.nl

« Oudere berichten Recent Entries »