21 juli 1900: Kafka’s eerste ansichtkaart

Franz Kafka vóór 1900

Klein-Ella, wie schaust Du denn aus, ich habe Dich schon so völlig vergessen als hätte ich Dich nie gestreichelt. Besten Gruß Dein Franz (Vert. Klein-Ella, hoe gaat het dan met je, ik ben je al helemaal vergeten alsof ik je nooit had gestreeld. Beste groet, jouw Franz).

Bovenstaande tekst schreef de 17-jarige Franz Kafka op zijn eerste ansichtkaart. De geadresseerde was zijn zus Elli, pas elf jaar oud. Deze kaart is het vroegste per post verzonden bericht dat van Kafka’s hand verschenen is. Volgens de poststempel was dat op 21 juli 1900, vandaag dus precies 119 jaar geleden.

De ansichtkaart werd verstuurd vanuit het dorp Triesch (nu Třešt’) in Moravië . Hier bracht Kafka als scholier en student regelmatig een deel van de zomervakantie door bij zijn oom, de plattelandsdokter Siegfried Löwy. De adressering op de ansichtkaart luidt: Herrn / Hermann Kafka / für Fräulein Ella Kafka / Prag / Zeltnergasse N° 3.

De vroege kaart is met name bijzonder vanwege de literaire toespeling die hij bevat: ‘Klein-Ella’ is de titel van een prozaschets van Peter Altenberg, gepubliceerd in 1897 in het boek Ashantee. Of Kafka’s zus daarmee iets wist aan te vangen, dat is echter de vraag. Want Altenbergs Ashantee, waarvan de kaft een foto toont van twee zwarte, topless meisjes, was een boek dat in de handen van de gymnasiasten niet erg graag werd gezien en dat de Kafka’s zeer waarschijnlijk niet op het bureau van hun zoon, laat staan in “meisjeskamer”, geduld zouden hebben. In Kafka’s nalatenschap is het boek niet bewaard gebleven.

Bron ansichtkaart: Franz Kafka, Briefe 1900-1912, hrsg. von Hans-Gerd Koch, Frankfurt am Main (S.Fischer) 1999, S. 9 und 389.

Bron van dit bericht: 99 Fundstücke, geschreven door Reiner Stach (www.franzkafka.de)

Advertenties

Vanuit Rome naar Potsdam: meestwerken Palazzi Barberini en Corsini

Museum Barberini in Potsdam presenteert meesterwerken uit de verzamelingen van de Palazzi Barberini en Corsini in Rome.

Caravaggio (1571–1610), Narziss, 1597–1599, olie op linnen, 113 x 94 cm, Gallerie Nazionali di Arte Antica, Rom © Gallerie Nazionali di Arte Antica, Rom, Photo: Mauro Coen

Vanaf 13 juli 2019 tot 6 oktober2019 toont het museum Barberini in Potsdam de tentoonstelling Wege des Barock. Die Nationalgalerien Barberini Corsini in Rom. Te zien zijn 54 meesterwerken uit de collecties van het Palazzo Barberini en de Galleria Corsini waaronder één van de vroegste werken van Caravaggio, zijn in 1597-99 gemaakt schilderij Narcissus.

Het verhaal Narcissus is vooral bekend in de versie van Ovidius, die deze Griekse mythe in een Latijnse dichtvorm omzette. Narcissus was een mooie jongeman die helemaal leefde voor de jacht. Hij liet vele harten sneller kloppen, maar wilde niets van liefde weten: hij wees iedereen af, mannen zowel als vrouwen.

Lees verder

Ver weg van de digitale wereld

Hoe heerlijk is het om op een zwoele zomeravond een boek open te slaan met daarin de briefwisseling tussen Menno ter Braak en E. du Perron. Perron schrijft in een brief aan Ter Braak dat hem iets te binnen is geschoten:

“Iets anders is: ik heb mijn jonge baron (uit de 2 verhalen) laten verdrinken, zwemmende in de Weichsel. Maar hij is diplomaat in Warschau en de groote vraag is nu of Warschau werkelijk aan de Weichsel ligt. Wil je dat bliksemsnel opzoeken- of Ant als jij geen tijd hebt- en ingeval het niet goed is, nog bliksemsnel naar de drukkerij telefoneren dat er een andere rivier moet staan, degene waar Warschau wèl aan ligt! We zitten hier in het hotel zonder atlas of wat dan ook om dit ‘na te slaan’; de rivier bij Warschau (Varsovic) heet in het Fransch la Vistule, maar of la Vistule de Weichsel is, we mogen doodvallen als we dat met zekerheid zeggen kunnen! Niettemin vind ik het noodig dat de jonge baron in die rivier zwemmende ‘omkomt’.
Als het goed is, mij dit nog schrijven opdat ik opgelucht gestemd rake na doorgestane twijfel.

Bron: Menno ter Braak & E. du Perron, Briefwisseling 1930-1940. Deel 2 (ed. H. van Galen Last). G.A. van Oorschot, Amsterdam 1964