Blog Allard van Gent

Waarom wordt er niet veel meer gebruik gemaakt van het placebo-effect? Die vraag zou ik wel eens op tafel willen leggen bij de minister van volksgezondheid.

Stel, iemand heeft last van pijnen. De specialist onderzoekt de persoon, de patiënt krijgt een spuit in zijn bil en voelt al snel dat de pijnen enorm afnemen. Opgelucht verlaat hij de behandelkamer. De specialist vertelt hem dat hij wel iedere tweede dag moet terugkomen voor de injectie. Dat maakt de patiënt niet uit; als de pijn maar weg is.

De patiënt weet niet dat de specialist een soort wateroplossing in zijn billen heeft geïnjecteerd i.p.v. een echt medicijn. Dit voorbeeld is gebaseerd op echt wetenschappelijk onderzoek. Natuurlijk zou je bij de invoering van een soort ‘placebo-systeem’ wel de gezondheid van de patiënt moeten bewaken. Als het placebo-effect niet werkt, dan dient er te worden overgeschakeld naar ‘echt gif’.

Het is zelfs zo dat het placebo-effect ook werkt als de patiënt weet dat hij een namaakmedicijn krijgt toegediend. Dat blijkt uit een onderzoek van de Harvard Medical School. De medici gingen er voorheen van uit dat het placebo-effect alleen werkt als patiënten denken dat ze een echt medicijn slikken. Over dit onderzoek schreef Elsevier in 2010 een bericht. De link naar dat stuk staat onderaan. Over hetzelfde onderzoek publiceerde het Duitse opinieweekblad Der Spiegel ook een bijdrage. De link naar dat artikel staat eveneens onderaan.

Drie jaar geleden verscheen in Die Zeit ook een interessante bijdrage over dit onderwerp. De Duitse pendant van de KNMG, de Bundesärztekammer, adviseerde om in bepaalde gevallen placebo medicijnen voor te schrijven. Waarom is dat interessant? Omdat je een dergelijk advies niet uit die hoek verwacht. De Bundesarztekammer geldt toch als redelijk conservatief en traditioneel.

Waarom wordt er niets met het gegeven gedaan, dat veel lichamelijke ervaringen zijn gebaseerd op gedachten? Mensen die in complottheorieën denken, zouden meteen naar de farmaceutische industrie en de medische wetenschap wijzen. De farmaceutische industrie zou bij positieve resultaten van een placebo-systeem natuurlijk minder omzet maken en de medische wetenschap valt van zijn voetstuk. Nu ben ik echter niet iemand die in complottheorieën denkt. Ik vraag me gewoon af waarom er niet iets zinnigs met het placebo-effect wordt gedaan, onder het motto ‘baat het niet, schaadt het niet’.

Hieronder een link naar een artikel in Elsevier over dit onderwerp, gevolgd door een link naar een bericht in Der Spiegel:

http://www.elsevier.nl/web/Nieuws/Wetenschap/284783/Placeboeffect-werkt-ook-zonder-misleiding.htm

http://www.spiegel.de/wissenschaft/medizin/scheinbehandlung-placebo-wirkt-auch-unbewusst-a-855145.html