Op 3 juni 2024 is het precies 100 jaar geleden dat Franz Kafka op 40-jarige leeftijd in het Oostenrijkse Kierling in Sanatorium Hoffmann stierf. Daarom wordt er in dit jaar veel aandacht aan hem besteed. In maart gaat op de Duitse en Oostenrijkse televisie een zesdelige miniserie over Franz Kafka van start, terwijl op 6 maart in Berlijn de première van de speelfilm Die Herrlichkeit des Lebens plaatsvindt, gebaseerd op de gelijknamige roman van Michael Kumpfmüller.
Wil je alles over Franz Kafka te weten komen, dan kun je of een kijkje nemen op de website van de Nederlandse Franz Kafka-Kring of je leest de driedelige Kafka-biografie van Reiner Stach. Ik interviewde hem ooit voor Kunsttijdschrift Vlaanderen. Lees hieronder meer over Reiner Stach en zijn biografie over Franz Kafka.
Midden jaren negentig vat de Duitse literatuurwetenschapper Reiner Stach het plan op een groot opgezette Kafka biografie te schrijven. S. Fischer Verlag gaat akkoord. In 2002 verschijnt het eerste deel, zes jaar later deel twee en in 2014 sluit Stach zijn mammoetproject af. De biografie telt ruim 2.000 pagina’s.
Onlangs ontdekte ik dat het graf van de beroemde Duitse schrijver E. T. A. Hoffmann zich op een begraafplaats in Kreuzberg bevindt (Friedhof III der Jerusalems- und Neuen Kirchengemeinde, direct naar U-Bahnhof Mehringdamm), niet ver vanaf mijn woning.
Vandaag besloot ik een kijkje te nemen. Aan de hand van een foto op Wikipedia wist ik waar ik moest zijn, omdat je op de achtergrond duidelijk het imposante gebouw van de belastingdienst in Kreuzberg ziet (een voormalige kazerne).
E. T. A. Hoffmann wordt in Duitsland in één adem genoemd met Theodor Storm, Goethe en Schiller. Hij was vooral bekend door zijn novellen die o.a. door Edgar Allen Poe in een Engelse vertaling werden gelezen. Ook Louis Couperus en Gerard Reve waren liefhebbers van zijn verhalen.
Frappante details
Hoffmann was een groot liefhebber van Mozart. Als eerbetoon aan de componist veranderde hij zijn tweede voornaam in Amadeus en ging voortaan als E. T. A. Hoffmann door het leven.
Na het overlijden van E. T. A. Hoffmann schonken zijn vrienden hem een zandstenen grafmonument dat na verloop van tijd dusdanig door het weer werd aangetast, dat het in 1905 vervangen moest worden door een nieuwe versie van grijs syeniet. Dit keer nam de kerkgemeenschap de kosten voor haar rekening.
Op het graf staat E. T. W. Hoffmann, omdat zijn vrienden bewust voor zijn eigenlijke naam kozen (Wilhelm in plaats van Amadeus). Ze plaatsten ook zijn officiële functie van Kammergerichtsrat (lid van het gerechtshof in Berlijn) als eerste op de grafsteen om verguizing door de staat tegen te gaan.
Het graf geldt sinds 1952 als eregraf van de deelstaat Berlijn. In 2016 verlengde de Berlijnse senaat deze vorm van eerbetoon met de nu gebruikelijke periode van 20 jaar.
Meer dan 50.000 valse gebruikersaccounts op het online platform X, meer dan een miljoen Duitstalige tweets: Rusland zou een grootschalige campagne hebben gelanceerd in een poging om meer onvrede aan te wakkeren tegen de Duitse regering, tegen de zogenaamde Ampelkoalition tussen SPD, FDP en Bündnis 90/Die Grünen.
Het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken zou een Russische desinformatiecampagne op het online platform X, voorheen Twitter, aan het licht hebben gebracht. Het doel van de campagne was blijkbaar om de onvrede tegen de Duitse regering te vergroten en de steun voor Oekraïne te ondermijnen, meldde Der Spiegel.
Experts zouden in opdracht van het ministerie van Buitenlandse Zaken het sociale media platform X met speciale software hadden geanalyseerd en een enorm netwerk van valse gebruikersaccounts hebben ontdekt dat Duitstalige inhoud verspreidt. Tijdens het onderzoek van 20 december tot 20 januari identificeerden de experts meer dan 50.000 valse gebruikersaccounts die in totaal meer dan een miljoen Duitstalige tweets plaatsten.
De tweets bevatten vaak de beschuldiging dat de Duitse regering haar eigen bevolking verwaarloost om Oekraïne te steunen, meldde Der Spiegel. Het magazine beroept zich op de vertrouwelijke analyse.
Verschillende data-analisten van het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken houden al langere tijd debatten over buitenlands beleid in online netwerken in de gaten. Het doel is om pogingen tot beïnvloeding door buitenlandse spelers te ontdekken. “Desinformatie is een wereldwijde dreigingsfactor geworden,” vertelde een woordvoerder van het Duitse ministerie van Buitenlandse Zaken aan Der Spiegel. “Het wordt doelbewust gebruikt door degenen die onze waarden niet delen om hele samenlevingen te destabiliseren – niet alleen in westerse democratieën, maar overal.”
De Duitse minister van Binnenlandse Zaken Faeser benadrukte haar voornemen om doortastend op te treden tegen desinformatie. De “leugencampagne die nu aan het licht is gekomen” toont de “omvang van de Russische desinformatie in Duitsland”. “We weten dat het propaganda-apparaat van Poetin al jaren desinformatie verspreidt om het vertrouwen in onze democratie aam het wankelen te brengen en de publieke opinie te manipuleren,” zei de minister, die de “Russische leugens” over de oorlog tegen Oekraïne als “bijzonder perfide” omschreef. “Deze leugens drijven de spot met de slachtoffers van deze misdadige oorlog, waarvoor alleen Rusland verantwoordelijk is,” zei ze.
Faeser zei verder dat deze leugens vooral wijdverspreid zijn in kringen die dicht bij Rusland staan. Ze riep de EU op om maatregelen te nemen tegen Russische desinformatiecampagnes. “Wat de Digital Services Act mogelijk maakt, moet door de Europese Commissie worden afgedwongen,” vertelde Faeser aan het Duitse dagblad Handelsblatt.
Blog Allard van Gent 