Eerste gevangenisstraf voor niet betalen kijk- en luistergeld in Duitsland

watching-television-1225237-638x433Op 4 februari belandde in Duitsland voor de eerste keer iemand in de gevangenis vanwege het niet betalen van kijk- en luistergeld. Vandaag verscheen de gevangen genomen peuterleidster Sieglinde Baumert in veel Duitse media.

In Duitsland betaal je verplicht kijk- en luistergeld, of je nu wel of geen televisie in huis hebt. De staat gaat ervan uit dat iedereen wel een apparaat heeft om radio of televisie te ontvangen. Dat kan ook een laptop of mobiele telefoon zijn. Ik schreef hier al iets over op dit blog, om precies te zijn hier.

Het kijk- en luistergeld in Duitsland wordt sinds 1 januari 2013 geïnd door de ARD ZDF Deutschlandradio Beitragsservice. Dit is een gezamenlijke gemeenschapsvoorziening zonder rechtsbevoegdheid, bestaande uit negen Duitse, publieke radio- en televisieomroepen en ‘Deutschlandradio’. Voorheen heette deze instantie de GEZ (Gebühreneinzugszentrale ), die vanaf 1976 tot 31 december 2012 bestond.

Veel mensen weigeren de verplichte tarieven te betalen. Sieglinde Baumert belandde hierdoor als eerste persoon in de gevangenis. Ze weigert sinds 2013 de bijdrage te voldoen. Baumert is peuterleidster van beroep en zit sinds 4 februari 2016 in de vrouwengevangenis van Chemnitz. Het door de deurwaarder overhandigde formulier om haar vermogen op te geven weigerde ze in te vullen en te ondertekenen. “Met een handtekening zou ik de rechtmatigheid van de opgelegde heffing bevestigen. Dat wil ik niet, want ik kan niet verantwoorden dat ik deze omroep medefinancier’, aldus Sieglinde Baumert  in dagblad Die Welt.

Gevangenisstraf als vorm van staking. Een curieuze situatie, want haar cel valt volgens de innende kijk- en luistergeldinstantie onder gemeenschappelijke verblijven en die zijn uitgesloten van de heffing. ‘In de gevangenis zou ik de hele dag gratis televisie kunnen kijken’, aldus Sieglinde Baumert spottend in het Duitse dagblad.

In het begin ging het om een te innen bedrag van 190 euro kijk- en luistergeld.  ‘Deurwaarders probeerden toen het bedrag te innen, maar de beslagleggingen liepen op niets uit. Ik heb nooit bezwaar gemaakt, brieven genegeerd en wilde daarentegen van justitie een verklaring van rechtmatigheid ontvangen’, zegt ze in de krant. ‘Ik liet alles op me afkomen.’

Op 4 februari werd ze op haar werkplek verrast door de deurwaarder en twee politieagenten. De deurwaarder vroeg nogmaals het formulier met informatie over haar vermogen te ondertekenen en wederom weigerde ze dit. Daarna moest ze mee naar het politiebureau in Bad Salzungen. Na de aanhouding op haar werkplek kreeg ze ook meteen haar ontslag.

Volgens de krant maakt Sieglinde Baumert geen neergeslagen indruk. De celstraf lijkt ze als een soort zelfervaringstrip te beleven. In de cel krijgt ze veel post van mensen die haar actie ondersteunen.

Aanleiding tot haar protest was een vondst op internet. Het ging om het graag geciteerde proefschrift van Anna Terschüren (“Reform der Rundfunkfinanzierung in Deutschland“) waarin wordt gezegd dat het huidige systeem van kijk- en luistergeld in strijd is met de grondwet. ‘En dus heb ik gedacht, als iets in strijd is met de grondwet, dan wordt het ook afgeschaft. En niet meer betaald’, aldus Baumert.

Bron:
Dagblad Die Welt (“Die erzwungenen Einnahmen werden dann rausgeschmissen“)

Kijk- en luistergeld nu verplicht voor iedereen

Vorig jaar wist ik ze nog van het lijf te houden door niet te reageren op hun brieven én door een verhuizing. Maar wat bleek; na mijn verhuizing lag er alweer een brief uit Keulen op de mat. Ja,uit Keulen komen ze. Wie? De GEZ (Die Gebühreneinzugszentrale) , de Duitse variant op het Nederlandse kijk- en luistergeld. Als je niet op hun brieven reageert, wordt de inhoud van hun brieven met de tijd dreigender. Nu is het alleen zo dat ik vanaf vandaag niet meer aan ze kan ontkomen. In Duitsland betaalt ieder huishouden (iedere woning) per 1 januari 2013 kijk- en luistergeld, of je nu wel of geen televisie hebt. Voorheen was je al verplicht om te betalen als je over een computer beschikte waarmee je televisie kon kijken of een radio-uitzending kon beluisteren. Ook als eigenaar van een autoradio was je verplicht  kijk- en luistergeld te betalen.

Nu gaan ze er bij het GEZ vanuit die dat iedereen wel een televisie, radio of computer in huis heeft. En dus moet iedereen betalen. De Bild Zeitung, de krant die ik niet per se opzoek om een citaat uit te halen, meldde het nieuws op haar manier: “Sogar Demenzkranke und fast Blinde sollen zahlen”. Daarentegen vervalt vanaf vandaag de zogenaamde “Praxisgebühr”. Dus ik kan volgende week gewoon naar de tandarts zonder eraan te denken of ik wel een tienje bij me heb. Bovendien maakt het niet meer uit in welke maand ik naar de tandarts ga. Voorheen bezocht ik de tandarts aan het begin van een kwartaal, om een eventuele vervolgafspraak nog in hetzelfde kwartaal te plannen. Immers, bezocht je op 28 maart de tandarts, dan betaalde je 10 euro om überhaupt te woord gestaan te worden. Maakte je een afspraak voor een week later, dat kostte je dat weer een tientje, omdat er een nieuw kwartaal was aangebroken. Die tijden zijn nu dus voorbij.

Tot slot kom ik nog even terug op de verplichte GEZ-bijdrage voor iedereen in Duitsland. De overheid zal ontkennen dat iedereen een GEZ-bijdrage moet betalen. Sterker nog, de overheid zal zeggen, de GEZ bestaat niet meer. De GEZ is opgeheven. Als je dat hoort, waan je je heel eventjes gelukkig. Heel eventjes maar, wan de overheid is nog niet uitgesproken. Je betaalt vanaf vandaag wel kijk-en luistergeld per woning, maar niet meer aan de GEZ. De website van de GEZ is daarom ook niet meer actief. Vandaag de dag betaal je per woning € 17,98 per maand kijk-en luistergeld aan de ARD ZDF Deutschlandradio – Beitragsservice. Nou, dat lucht op.