Category Archives: Varia

Lesja Oekrajinka in Berlijn

Posted on by Plaats een reactie

Vandaag bezocht ik Lesja Oekrajinka (Oekraïens: Леся Українка), althans, de gedenkplaat van haar in de Johannisstraße 11 in Berlin-Mitte.

Deze dichteres was de dochter van de advocaat Petro Kossatch en de schrijfster Olena Pchilka en kwam op jonge leeftijd al met literatuur en cultuur in aanraking. Als kind ontmoette ze beroemde Oekraïense kunstenaars zoals de dichter en dramaturg Mychajlo Staryzkyj en de componist Mykola Lyssenko. Ze schreef haar eerste gedichten toen ze negen jaar oud was. In 1884 verschenen twee gedichten in het Lviv tijdschrift Sorja;op die plek gebruikte ze voor het eerst het pseudoniem Lessja Ukrajinka.

Ze was een groot muzikaal talent, maar wendde zich vanwege haar tuberculose tot de literatuur. Ze moest haar leven lang met deze ziekte worstelen. In haar gedicht Contra Spem Spero (“Tegen de hoop hoop ik”) komt de strijdlust en het optimisme tot uiting die haar ondanks haar ziekte nooit hebben verlaten.

In 1899 woonde en werkte ze in het huis in de Berlijnse Johannisstraße waarin destijds de particuliere kliniek Ernst von Bergmann was gehuisvest.

In Wenen hangt een gedenkplaat van haar in de Florianigasse 7.

LCB: In gesprek met genomineerden Leipziger Buchmesse Vertaalprijs

Posted on by Plaats een reactie

De Leipziger Buchmesse vindt dit jaar weliswaar niet plaats, maar de prijzen in de diverse categorieën worden wel uitgereikt. Op de shortlist van de categorie Vertaling staan Irmela Hijiya-Kirschnereit, Stefan Moster, Andreas Tretner, Anne Weber en Helga van Beuningen.

Op dinsdag 8 maart om 19:30 uur gaan Maike Albath en Jörg Plath in het Berlijnse Literarisches Colloquium Berlin (LCB) in gesprek met de vijf kanshebbers. Dit gesprek zal op 13 maart om 22 uur op Deutschlandfunk Kultur worden uitgezonden. Wie erbij wil zijn, er zijn nog (gratis) kaarten beschikbaar. Deze zijn alleen online te bestellen. In het LCB geldt de 2G+ regeling.

Helga van Beuningen is genomineerd voor Mein kleines Prachttier, de vertaling van Mijn lieve gunsteling van Marieke Lucas Rijneveld. De vertaalster won vorig jaar al de Straelener Übersetzerpreis der Kunststiftung NRW 2021 voor haar vertaling van Was man sät, de vertaling van De avond is ongemak van Marieke Lucas Rijneveld. Deze vertaalprijs met het bijbehorende prijzengeld van 25.000 euro is tevens een bekroning van haar levenswerk.

Daarnaast vielen haar de Martinus-Nijhoff-Prijs (1992), de Kunstpreis des Landes Schleswig-Holstein (1992), de Helmut-M.Braem-Übersetzerpreis (2004), de prestigieuze Else-Otten-Preis (2004) en de Hieronymus-Preis (2006) ten deel.

Helga van Beuningen geldt als een van de productiefste vertaalsters van hedendaagse Nederlandstalige literatuur naar het Duits. Ze vertaalde werken van o.a. Cees Nooteboom, A.F.Th. van der Heijden, Margriet de Moor, Jan Brokken, Marcel Möring en Renate Rubinstein.

Grimmig heden

Posted on by Plaats een reactie

Grimmig heden is een titel die past bij een boek dat over het leven anno 2022 gaat. Het is echter de titel van een boek dat in 2007 bij uitgeverij Van Gennep verscheen, geschreven door de in Berlijn woonachtige Vlaamse schrijver en journalist Piet de Moor. Hij maakte diverse reizen door Rusland, Midden-Europa en de Balkan en is een ware Oost-Europakenner.

Destijds schreef De Standaard dat “De Moor op zijn 57ste een schrijver is die goed in zijn vel zit, omdat hij weet wat hij niet kan, maar ook omdat hij steeds meer vertrouwen heeft in wat hij wel kan. Grimmig heden is niet alleen een polyfonie, maar tegelijk een prelude op het allerbeste werk van De Moor.”

Grimmig heden is een dagboek. Volgens een bespreking van NBD Biblion schrijft De Moor dat hij zichzelf ‘op de korrel’ wil nemen en zijn obsessies rubriceren: “Hij gebruikt het dagboek niet om zijn dagelijkse beslommeringen te beschrijven en hij beschrijft zelden gebeurtenissen die hij meemaakt of personen die hij ontmoet.”

Het is de moeite waard dit boek weer eens ter hand te nemen, omdat de politiek in Oost-Europa actueler is dan ooit. Dat blijkt wel uit de volgende passage:

Zondag 7 augustus 2005

Ik kan me indenken dat over de kwestie Transnistrië ooit nog eens een wereldoorlog losbarst. Aan de overkant van de Dnjestr puilt het van de Russen, van Russische wapens en van Russische soldaten die volgens de CVSE-bepalingen uit 1999 (Istanbul), al in 2002 hun matten hadden moeten oprollen. Sinds de Russen hun bondgenoten in Kiev kwijt zijn, zit dat bandietenlandje nu gekneld tussen de Moldavische republiek en Oekraïne. Transsinistrië dus.

(Fragment uit Grimmig heden, dagboek van Piet de Moor, blz. 242, publicatie 2007, Van Gennep, Amsterdam).

« Oudere berichten Recent Entries »