Advent, Advent, ein Lichtlein brennt

KONICA MINOLTA DIGITAL CAMERAIs adventskoffie drinken typisch Duits, vroeg ik me af. Niemand antwoordde. Die vraag stelde ik me nadat ik op straat de volgende flard opving:

“Om 15:00 uur, is dat goed? Dan drinken we samen een lekkere adventskoffie, branden een kaarsje van de adventskrans en dan wordt het ook al langzaam donker“.

Dat was een behoorlijke flard die ik deze ochtend opving, losgelaten door een telefonerende voorbijgangster op een brede stoep in Berlijn-Schöneberg. Ik liet de tekst tot me doordringen en verdween daarbij uit de werkelijkheid om vervolgens in een gezellige woonkamer te belanden waar een dame van een jaar of 80 koffie zette. De koffie druppelde in de glazen kan van het koffiezetapparaat. Vervolgens pufte het apparaat de laatste restjes water door de filter. De dame goot de koffie over in een chique, zilverkleurige thermoskan. Vervolgens liep ze naar het raam om te zien of de bus er al aankwam, de bus met haar dochter erin. De straat was wit van de sneeuw. Achter het raam gierde de wind, die zo nu en dan leek te fluiten.

Ja, daar doemden de gele koplampen van de bus al op. De raampjes van het eveneens gele voertuig waren beslagen. Er stapte een dame uit. De 80-jarige dame herkende haar dochter meteen aan de rood-zwart gebreide muts en de donkerrood gewatteerde jas. Ze zwaaide naar beneden, maar haar dochter zag niets door de stormachtige wind die de fijne sneeuw in haar gezicht blies. In de woonkamer met het heerlijke aroma van verse koffie en het geluid van knisperend hout wachtte de moeder op haar dochter die eerder op de dag per telefoon liet weten dat ze langs wilde komen om gezellig samen adventskoffie te drinken.

Opeens was ze weg, de moeder, maar ook de dochter, de woning, de bus en de sneeuw. Ik was weer terug in de werkelijkheid op deze grijze, donkere zondag. Ik liep langs een raam met daarachter één brandend kaarsje in een adventskrans. Is het in Duitsland gebruikelijker om een adventskrans in huis te hebben dan in Nederland, vroeg ik me af. Niemand antwoordde.

Voor me op de stoep liepen een jonge vader en zijn kleine zoon. Ik schatte dat de zoon een jaar of zes was. Ze droegen een in een net gewikkelde kerstboom naar de auto. De boom leek nog even te genieten van de horizontale positie voordat hij dag in, dag uit met een piek op zijn kruin rechtop in een huiskamer moest staan. De achterklep van de auto was omhoog geklapt. Moeder sms’te haar vriendinnen dat ze eindelijk een boom hadden. Hoe zou iemand reageren die voor de eerste keer op aarde komt en zou zien dat mensen bomen kopen, ze vervolgens in de woonkamer zetten en dan versieren? Hoe zou die persoon drie of vier maanden later reageren, als hij zou zien dat al die bomen worden afgetuigd en in veel gevallen hun bomenleven in brandende toestand beëindigen? Dat vroeg ik me af op deze dag waarop her en der kaarsjes brandden, in adventskransen, maar niemand antwoordde.

Krachtige magnetische storm richting aarde

zonlicht

Het Amerikaanse weerinstituut voor ruimteweer NOAA waarschuwt vandaag op zijn website voor de komst van een krachtige magnetische storm.

Wat is een magnetische storm? Wikipedia zegt daarover het volgende: “Een (geo)magnetische storm is een tijdelijke storing in de magnetosfeer van de aarde veroorzaakt door een storing in het ruimteweer. Een magnetische storm is geassocieerd met plasmawolken van de zon, coronale gaten of zonnevlammen, en wordt veroorzaakt door de schokgolf van een zonnewind, wat typisch het aardmagnetisch veld treft 8 dagen na het voorval. Dit gebeurt enkel als de schokgolf zich voortplant in de richting van de aarde. De druk van de zonnewind op de magnetosfeer zal toe- of afnemen afhankelijk van de activiteit van de zon. Deze veranderingen in druk van de zonnewind wijzigen de elektrische stromen in de ionosfeer.” De magnetische storm wordt veroorzaakt door de schokgolf van een zonnewind.

Als deze uitbarstingen krachtig genoeg zijn, dan kunnen ze er op aarde voor zorgen dat radioverbindingen en elektriciteitscentrales uitvallen. De kans op extreme magnetische stormen is zeer gering, de kans dat daarbij de aarde ‘mikpunt’ is nog geringer.

Maar ook bij minder sterke magnetische stormen kunnen bijvoorbeeld satellieten ontregeld worden. Dat heeft weer grote gevolgen voor bijvoorbeeld het communicatieverkeer vandaag de dag, waarbij we vaak op de werking van satellieten zijn aangewezen.

De afgelopen jaren waren er weinig magnetische stormen, maar in 2020 schreef Der Spiegel dat het niet rustig blijft. Dat blijkt vandaag wel. NASA heeft namelijk laten weten dat er een nieuwe zonnecyclus van start is gegaan. Het hoogtepunt wordt in 2025 bereikt. In 2020 publiceerde Spiegel al een bijdrage over dit onderwerp: “Ein Sonnensturm kann uns in die technologische Steinzeit zurückwerfen

Preventieve maatregelen
De voormalige Britse minister van defensie Liam Fox kreeg in 2010 al het dringende advies van wetenschappers om voorzorgsmaatregelen te nemen. Zoals zo vaak in de politiek speelde geld hierbij een belangrijke rol. Waarom zou je miljoenen investeren terwijl het niet 100% zeker is dat er iets gebeurt? Dat is een in mijn ogen discutabele houding, want 100% zeker weet je dat nooit, net als bij een tsunami. Toch zou het van enige intelligentie getuigen als je preventieve maatregelen neemt. Maar geld bleek belangrijker dan intelligentie. Dat blijkt uit een informatieve bijdrage die de BBC (05:36 min.) destijds maakte

Ook in Duitsland is men zich nu bewust van de gevaren bij magnetische stormen. In dagblad Der Tagesspiegel van 1 augustus 2016 stond een artikel over de preventieve maatregelen die nu in Darmstadt worden getroffen in de vorm van een zonnestorm-simulator.

Voorspelling
Het lijkt me zinvol om op deze plek website-adressen te vermelden waarop je kunt zien of er een magnetische storm de aarde nadert. De tijd tussen de uitbarsting op de zon en het bereiken van de zonnestorm op aarde is niet nauwkeurig te berekenen. De plasmawolk komt in de regel één tot twee dagen later op aarde aan. Daardoor is een korte termijn waarschuwing mogelijk.

Dit is te vergelijken met de voorspelling van wervelstormen: het is niet nauwkeurig te voorspellen wanneer en waar een orkaan op zee ontstaat. Is de orkaan eenmaal ontstaan, dan is wel te berekenen wanneer en waar hij de kust bereikt – natuurlijk altijd met een bepaalde onzekerheidsfactor.

Het gevaar bij het schrijven over dit onderwerp is dat mensen meteen aan apocalyptische taferelen denken. Natuurlijk vergaat niet meteen de aarde, noch raken er mensen gewond of sterven er mensen. Alléén als door het uitvallen van satellieten communicatiemiddelen niet meer werken, dan zijn de gevolgen merkbaar.

Bij een massale stroomuitval en bij de uitval van satellieten is het wel belangrijk dat mensen niet in paniek raken, want we zijn vandaag de dag afhankelijker van moderne communicatiemiddelen als nooit tevoren. Internet, telefonie, benzinepompen, vliegverkeer, bankverkeer en bijvoorbeeld ook de logistiek bij goederentransport zijn zaken die plotsklaps als kaartenhuizen in elkaar kunnen zakken met alle catastrofale gevolgen van dien.

Toename depressies en zelfmoord
Tot slot: het aantal wetenschappers dat beweert dat magnetische stormen invloed hebben op het gedrag van de mens neemt toe. Dat is wel interessant om te lezen. Uit een onderzoek blijkt bijvoorbeeld dat in 1994 een week na heftige magnetische stormen 36,2% meer mensen met verschijnselen van depressie in het ziekenhuis werden opgenomen (British Journal of Psychiatry vol 164, p 403). Ook zijn er studies bekend die wijzen op een toename van het aantal zelfmoorden in verband met deze stormen. Wie hier meer over wil lezen kan terecht bij een artikel op New Scientist.

Actuele meldingen over magnetische stormen zijn te vinden op de website van het Amerikaanse weerinstituut NOAA:
http://www.swpc.noaa.gov/

Een interessant artikel uit KIJK (2021): ‘Het internet is niet klaar voor een zonnestorm’

“Ik mis de gezelligheid van vroeger”

Een column van 5 jaar geleden kon de verkiezingsuitslag in Nederland niet voorkomen. Desalniettemin valt en staat een leefbare samenleving bij de gratie samenwerken.

……..

Ik sta op straat. Rechts van mij staat een man.
“Ik mis de gezelligheid van vroeger”, zegt hij.
“Wat bedoel je precies?”, vraag ik.
“Vroeger waren er gezellige programma’s op tv waar je met het gezin naar keek en waar iedereen het de volgende dag over had. En de mensen waren ook allemaal anders dan nu.”
“Wat bedoel je daarmee?”
“Nou ja, anders. Dat begrijp je toch wel?”
“Je bedoelt dat er nu meer mensen uit andere landen zijn, meer buitenlanders?”
“Ja, zo is het. En daardoor mis ik die gezelligheid van vroeger.”
“Hebben die mensen uit het buitenland die gezelligheid van vroeger van je afgepakt?”
“Afgepakt niet, maar het leven is wel anders geworden, dat kun je niet ontkennen.”
“Die mensen uit het buitenland, die hadden ook hun gezelligheid van vroeger, in Syrië of in een ander Arabisch land.”
“Denk je?”
“Vraag maar eens aan een vluchteling of hij gezellige momenten van vroeger in zijn eigen land kent. Die mensen lopen hier met dezelfde gevoelens rond als jij. Zij missen hun gezelligheid van vroeger, jij mist jouw gezelligheid van vroeger.”
“Maar die gezelligheid zoals ik die ken, die komt niet meer terug, vrees ik.”
“Dat denkt die vluchteling bij jou in de straat ook. Zijn gezelligheid is ook weg. Je kunt hem eens vragen naar zijn gezelligheid van vroeger.”
“Wat? Aan die vluchteling in de straat?”
“Bijvoorbeeld. Nodig hem uit en vergelijk jullie gezellige momenten van vroeger met elkaar.”
“Waarom zou ik dat doen?”
“Er kunnen zomaar nieuwe, gezellige momenten ontstaan.”
“Denk je?”
“Dat weet ik wel zeker.”

« Oudere berichten Recent Entries »