Category Archives: Cultuur

Symfonie van de bomen

Posted on by Plaats een reactie

treesMensen die vaak met de trein door Duitsland reizen, hebben waarschijnlijk al gelezen dat bomen spreken. Bomen laten weten welke strategieën ze hebben ontwikkeld om met hun leefmilieu om te gaan. Dat las ik namelijk in ‘Mobil’,  het gratis maandblad voor de reizigers van de Deutsche Bahn.

Project
Aan het woord is de klankonderzoeker Marcus Maeder, die vertelt dat de universiteit van de kunsten in Zürich in een project samenwerkt met het onderzoeksinstituut WSL om de geluiden van de bomen, die in het ultrasonisch bereik vallen, te meten en hoorbaar te maken. Dat klinkt interessant en is van een andere orde dan mijn eerdere bijdrage over sprekende bomen op dit blog.

Klimaat
Planten geven informatie over milieufysiologische processen. Als er door droogte stress ontstaat, dan zijn de geluiden het luidst. “Hoe luider het lawaai van een boom is, des te meer stress de boom heeft”, aldus Marcus Maeder. Op den duur hopen de onderzoekers te weten te komen hoe bomen met de klimaatverandering omgaan.

Vijand verjagen
Wat ik niet wist, is dat planten elkaar waarschuwen als er een planteneter in de buurt opduikt. Via chemische processen worden soortgenoten op de hoogte gesteld. “Of er worden vijanden van de vijand gemobiliseerd”, zegt Madeder. “Om elke keer het juiste nuttige organisme (vooral spinnen, insecten) te lokken, zenden de planten complexe geursignalen uit, die uit meer dan honderd verschillende substanties bestaan.”

Symfonie
Het leukste nieuws komt het laatst. De vraag luidt of bomen ook musiceren kunnen. “Ja, dat kunnen ze. Met de ondersteuning van de mens. De Oostenrijker Peter Graus en Michael Glass uit Beieren nemen met een frequentie-meetapparaat de geluidsgolven van de bomen op, experimenteren met verschillende instrumenten en zetten de geluidsgolven vervolgens om in tonen. De rest doet de computer. Vervolgens ontstaat er een bossymfonie.”

Luisteren
Op de website van de makers kun je op de naam van een boom klikken en luisteren naar het geluid van die specifieke boom. Er zijn ook cd’s van deze bijzondere symfonieën verkrijgbaar. Klik en luister naar de bomen via de volgende link: www.natursymphonie.com

Belgische bijdragen aan 7e poëziefilmfestival in Berlijn

Posted on by één reactie

film2014Morgenavond om 20:00 uur gaat in het Berlijnse filmhuis Babylon het 7e Poetry Film Festival van start. Dit is het grootste, internationale platform voor korte films, die op gedichten zijn gebaseerd. Deze creatieve uitwisseling vindt om de twee jaar plaats. Een internationale jury bepaalt wat uiteindelijk de beste poëziefilms zijn. Dit jaar bestaat de jury uit Cornelia Klauß,  Alice lyons en Michael Roes.

Jury
Eerstgenoemde was lange tijd programmaleidster van filmhuis Babylon en is lid van de selectiecommissie van het internationale korte filmfestival Oberhausen en het documentairefestival DOK-Leipzig. Ze is auteur voor radiofeatures, dramaturge voor documentaires en uitgeefster van politieke reisboeken. Daarnaast levert ze journalistieke bijdragen voor zitty, taz, SFB en RIAS.

Alice Lyons is een dichteres en filmmaakster uit Paterson/New Jersey. Zowel haar gedichten als haar poëziefilms verschenen wereldwijd in bioscopen en galerieën. Haar poëziefilm The Polish Language (2009) ontving vele prijzen en waarderingen bij filmfestivals. Ze woont in het Ierse Sligo en werkt als freelance redactrice en curatrice.

Michael Roes is schrijver, dichter, dramaturg en filmmaker. Hij werkte als regie- en dramaturgassistent bij de Schaubühne Berlin en als gastprofessor in Boedapest. Voor zijn romans ontving hij in 1997 de literatuurprijs van de stad Bremen, voor zijn werk in 2006 de Alice Salomon Poetik Preis.

Taatske Pieterson
Het tweejaarlijkse Poetry Film Festival ging in 2002 van start. Onder de winnaars tot nu toe bevindt zich één Nederlandse inzending, afkomstig van kunstenares en filmmaakster Taatske Pieterson (1978), afgestudeerd aan de afdeling VAV van de Gerrit Rietveld Academie. In 2006 won ze met haar film One Person/Lucy de prijs voor experimentele filmpoëzie, geschonken door het Goethe-Institut.

Belgische bijdragen
Dit jaar ontving de organisatie van het festival 770 inzendingen uit 70 landen. De programmacommissie koos uiteindelijk 29 films, waaronder twee Belgische producties. Dat bewijst weer eens hoe cultureel België dezer dagen internationaal aan de weg timmert. De eerste Belgische bijdrage is afkomstig van Paul Bogaert, de Vlaamse dichter die dit jaar de Herman de Coninckprijs in de wacht sleepte en experimenteel filmmaker Jan Peeters. Hun stuk heet BACTERIA en behelst 2 gedichten. Het eerste gedicht onzekerheden 12 is van Paul Bogaert en afkomstig uit de bundel ‘Ons verlangen’, in 2013 uitgegeven door de Bezige Bij.

Het tweede gedicht ‘Een twee drie emmers…’ is nog niet eerder gepubliceerd. De Franstalige Belgische Émilie Mercier toont een 15 minuten durende animatiefilm van het gedicht Le lai du Bisclavret, geschreven door Marie de France (1154-1189), de eerste bekende Franse dichteres.

Bij de officiële opening van het festival zal de Noorse schrijver Øyvind Rimbereid acte de présence geven geven. De journaliste Shelly Kupferberg is als presentator van de partij. Op vrijdag 17 oktober om 19:30 in zaal 1  zal de Vlaamse inzending te zien zijn, de herhaling is een dag later om 16:30 uur in zaal 2. Volgens de festival-website is de Vlaamse inzending BACTERIA Engelstalig. De Franstalige inzending is op zaterdag 18 oktober om 19:00 uur zaal 1 te zien, de herhaling een dag later om 16:30 uur in zaal 2.

Website festival: http://www.literaturwerkstatt.org/de/zebra-poetry-film-festival/programm-2014-neu

7. ZEBRA Poetry Film Festival
Filmhuis Babylon
Rosa-Luxemburg-Straße 30
10178  Berlin
Toegang: €8,00

Wereldproblemen vanuit een menselijk oogpunt bezien

Posted on by Plaats een reactie
Janne Teller in de schrijverslounge. © Frankfurter Buchmesse/Alexander Heimann

Janne Teller in de schrijverslounge. © Frankfurter Buchmesse/Alexander Heimann

Schrijvers uit de hele wereld wisselen ideeën en gedachten uit over de actuele problemen op de wereld. Dat schreef ik eerder n.a.v een door mij bezochte persconferentie waarbij de Deense schrijfster Janne Teller toelichting bij haar project gaf.

Hoe is het afgelopen? Dat vraag ik mij vandaag af en surf naar de Frankfurter Allgemeine Zeitung (FAZ). Boven de foto van de Deense schrijfster lees ik de titel ‘Tussendoor de wereld redden (Zwischendurch die Welt retten)’. Dat klinkt alsof haar project niet serieus wordt genomen. ‘Kunnen schrijvers de wereld veranderen? Als het aan de Deense auteur Janne Teller ligt, ja. En politieke naïviteit kan men haar nauwelijks verwijten.’ Deze introducerende zinnen, vooral de laatste, klinken hoopvoller dan de titel.

Drie dagen vol discussie met meer dan 25 schrijvers uit 17 landen, die allemaal een multiculturele achtergrond hebben. Dat vertelt de hees geworden Janne Teller na afloop tijdens een persconferentie waar ik helaas niet bij aanwezig kon zijn. De schrijvers probeerden tijdens drie zittingen thema’s te behandelen die veelal in politieke sfeer worden besproken. Hierbij hadden de auteurs tijdens de boekenbeurs in Frankfurt echter een andere, gemeenschappelijke invalshoek: de menselijke.

Vanuit dat oogpunt moet het ondenkbaar zijn dat mensen in nood op de vlucht naar Europa sterven. Het beëindigen van moderne slavernij, zij het bij prostituees, dienstmeisjes of werknemers in de landbouw, moet een politieke prioriteit worden. Nationaliteit moet naar geboorteplaats en niet naar afstamming worden toegekend en democratie mag niet als enige regeringsvorm worden beschouwd. Alle staten van de wereld zouden vredesministeries moeten opbouwen en voor iedere dollar die voor defensie wordt uitgegeven, één dollar voor de vrede investeren.

De FAZ schrijft ook waarom je de beroemde Deense kinder- en jeugdboekschrijfster geen naïviteit kunt verwijten. Vóór haar schrijverschap werkte ze namelijk als adviseur voor de Europese Unie en de Verenigde Naties. De krant vraagt zich vervolgens wel af of de gestresste schrijvers, die de waanzin van de beurs even konden ontvluchten, tussendoor in een aparte zaal de wereld konden redden in het project ‘Frankfurt Undercover’.

Ik denk dat het project in ieder geval iets kan bijdragen tot meer bewustzijn en bewustwording bij de mensen op deze planeet. Mede daarom volg ik ook dergelijke initiatieven. Het genoemde project is nog niet helemaal afgesloten. De schrijvers zullen nu hun adviezen op papier zetten en dan alles als een boek presenteren. Dat boek zal gratis verkrijgbaar zijn. Teller hoopt dat politici de ideeën oppakken. Volgens de FAZ is dat niet zeer waarschijnlijk, ‘maar wie weet: misschien zal de bevolking op de onderwerpen van de schrijvers ingaan.’

« Oudere berichten Recent Entries »